بندر های ایران

بندر نقطه‌ای است در کرانه دریا که کشتی‌ها در کنار آن پهلو می‌گیرند یا لنگر می‌اندازند تا در آنجا بارگیری یا بار خود را تخلیه نمایند. اینگونه نقاط معمولاً با تأسیساتی مانند اسکله و ساختمان و تسهیلات مخابراتی و ارتباطی همراه است. به محل استقرار این تأسیسات در بندر، بندرگاه گفته می‌شود.

بندرها گونه‌های گوناگون دارند مانند: بندر آزاد و بندر پیمانی

وجه تسمیه باستانی

بندر نامی پارسی و ایرانی است و از «بند» و «در» تشکیل شده‌است. در ایران قدیم بجای سکوهای بندری یا اسکله‌ها جهت پهلوگیری کشتی‌ها در بخشی از دریا نزدیک ساحل بندی حوضچه مانند از سنگ و ساروج پدیدمی‌آوردند و از یک مسیر ورودی کشتی‌ها در آن تردد می‌کردند که این دروازه ورودی بوسیله زنجیری بسته می‌گردید و کشتی‌ها در آن از خطر موج درامان بودند. این حوضچه‌های دروازه‌دار را بندر می‌گفتند و به‌مرور به شهرهای دارای این پایانه دریایی نیز بندر گفته شد. بندر در کنار دریا به منزله دربند در راه‌های خشکی است. و در فرهنگ دهخدا اصل آن را بُندَر که بار و بنه در آن می‌نهند آمده‌است؛ و همان اسکله است که در ترکی به معنی معبر بحر است. کلمه بندر به زبان‌های دیگر از جمله عربی نیز وارد شده‌است.

عنوان

استان

شهرستان

طول جغرافیایی

عرض جغرافیایی

طول کانال (m)

عمق حوضچه (m)

طول اسکله (مجموع)(m)

تعداد اسکله 

بندر شهید رجایی

هرمزگان

بندرعباس

E : ۵۶ ۰۳ ۵۲

N : ۲۷ ۰۵ ۳۸

۸۳۳۴

-۱۴

۸۲۴۵

۳۵

بندر امام خمینی

خوزستان

ماهشهر

E : ۴۹ ۰۲ ۴۹

N : ۳۰ ۲۶ ۴۰

۱۱۱۱۲۰

-۱۴

۷۷۶۵

  ۳۷   

بندر امیرآباد

مازندران

بهشهر

E : ۵۳ ۲۲ ۱۶

N : ۳۶ ۵۰ ۱۴

۹۸۷

۱۸۰۰

   ۱۰

بندر بوشهر

بوشهر

بوشهر

E : ۵۰ ۴۹ ۴۷

N : ۲۸ ۵۹ ۵۰

۱۵۰۰۰

۲۲۷۲

   ۱۵

بندر نوشهر

مازندران

نوشهر

E : ۵۱ ۳۰ ۲۷

N : ۳۶ ۳۹ ۲۵

۱۸۵۲

۱۴۳۰

   ۸

بندر انزلی

گیلان

بندر انزلی

E : ۴۹ ۲۷ ۵۸

N : ۳۷ ۲۸ ۵۹

۳۰۰۰

۱۵۷۸

   ۱۰

بندر شهید بهشتی

سیستان و بلوچستان

چابهار

E : ۶۰ ۳۶ ۱۲

N : ۲۵ ۱۷ ۵۳

۲۷۸۸

۱۲

۱۲۸۰

   ۱۰

بندر خرمشهر

خوزستان

خرمشهر

E : ۴۸ ۰۸ ۲۹

N : ۳۰ ۲۶ ۳۶

۱۱۶۶۷۶

۲۴۷۱

   ۱۹

بندر لنگه

هرمزگان

بندر لنگه

E : ۵۴ ۵۳ ۱۹

N : ۲۶ ۳۳ ۰۰

    –

-۵,۵

     ۴۷۵

   ۲

شهید باهنر

هرمزگان

بندرعباس

E : ۵۶ ۱۲ ۱۴

N : ۲۷ ۰۸ ۱۵

-۱۰,۵

     ۱۴۴۷

۱۲   

آبادان

   خوزستان

آبادان

۴۸,۲۸۱

۳۰,۳۳۲

 -۵,۵

     ۴۱۶

   ۸